Có thể cần xét nghiệm trước hút mỡ bụng, nhưng không phải mọi người đều cần cùng một bộ xét nghiệm. Việc cần kiểm tra gì được quyết định dựa trên bệnh sử, thuốc đang sử dụng, khám lâm sàng, tình trạng sức khỏe, phạm vi phẫu thuật và kế hoạch vô cảm.
Xét nghiệm là một phần của đánh giá trước phẫu thuật, không phải một “gói bắt buộc” có thể dùng riêng để kết luận một người đủ hay không đủ điều kiện hút mỡ.
Tham vấn chuyên môn: BS CK1 Chiêm Quốc Thái
Chuyên môn: Phẫu thuật thẩm mỹ – tạo hình cơ thể
Không có một bộ xét nghiệm bắt buộc giống nhau cho tất cả
Xét nghiệm trước phẫu thuật không nên được chỉ định chỉ vì “ai hút mỡ cũng phải làm như vậy”. Trước tiên bác sĩ cần khai thác bệnh sử, thuốc đang sử dụng, tiền sử phẫu thuật và thực hiện đánh giá sức khỏe phù hợp.
Sau đó, những xét nghiệm hoặc kiểm tra bổ sung mới được lựa chọn khi chúng có ý nghĩa đối với việc đánh giá nguy cơ hoặc thay đổi kế hoạch điều trị.
Trong toàn bộ quy trình hút mỡ bụng, xét nghiệm chỉ là một phần của giai đoạn đánh giá trước thực hiện; kết quả xét nghiệm không thay thế cho thăm khám và đánh giá lâm sàng.
Bác sĩ dựa vào đâu để quyết định cần kiểm tra gì?
Loại kiểm tra cần thiết phụ thuộc vào thông tin thu được trước phẫu thuật. Hai người cùng thực hiện hút mỡ bụng có thể được chỉ định khác nhau nếu bệnh sử, thuốc đang dùng, phạm vi can thiệp hoặc kế hoạch vô cảm khác nhau.
Những yếu tố thường được xem xét gồm tình trạng sức khỏe hiện tại, bệnh tim mạch hoặc hô hấp, đái tháo đường, bệnh gan thận, tiền sử chảy máu hoặc huyết khối, thuốc ảnh hưởng đến đông máu, những bất thường phát hiện khi khám và mức độ của phẫu thuật dự kiến.
Kế hoạch hút mỡ bụng gây tê hay gây mê cũng là một phần của bối cảnh tiền phẫu, vì yêu cầu đánh giá có thể thay đổi theo phương pháp vô cảm và tình trạng sức khỏe của người bệnh.
Những kiểm tra nào có thể được chỉ định trước hút mỡ bụng?
Tùy trường hợp, bác sĩ có thể cân nhắc:
- Công thức máu: khi cần đánh giá tình trạng thiếu máu hoặc các vấn đề huyết học có ý nghĩa đối với phẫu thuật.
- Xét nghiệm đông máu: khi bệnh sử, thuốc đang sử dụng hoặc tình trạng sức khỏe gợi ý nguy cơ chảy máu hay rối loạn đông máu.
- Đường huyết, điện giải, chức năng thận hoặc gan: có thể được xem xét khi bệnh lý, thuốc hoặc kế hoạch điều trị khiến các thông tin này có ý nghĩa.
- Đo huyết áp và dấu hiệu sinh tồn: đây là một phần của đánh giá lâm sàng, không phải “xét nghiệm máu”.
- Điện tâm đồ hoặc đánh giá tim mạch khác: được cân nhắc khi bệnh sử, triệu chứng, yếu tố nguy cơ hoặc kế hoạch phẫu thuật cho thấy cần đánh giá thêm; không nên áp dụng một mốc tuổi duy nhất cho tất cả mọi người.
Xét nghiệm có thay thế được đánh giá sức khỏe trước phẫu thuật không?
Không. Một kết quả xét nghiệm nằm trong giới hạn tham chiếu không tự động có nghĩa một người phù hợp với phẫu thuật.
Bác sĩ vẫn cần biết bệnh sử, thuốc đang sử dụng, các triệu chứng hiện tại, tiền sử phẫu thuật và những yếu tố nguy cơ khác. Ngược lại, nếu không có chỉ định lâm sàng cho một xét nghiệm cụ thể, việc làm thêm thật nhiều xét nghiệm cũng không đồng nghĩa quá trình đánh giá sẽ tốt hơn.
Vì vậy, mục tiêu không phải là “làm càng nhiều xét nghiệm càng an toàn”, mà là thực hiện những đánh giá có ý nghĩa đối với trường hợp cụ thể.
Khi nào bác sĩ có thể cần đánh giá thêm?
Việc đánh giá có thể được mở rộng khi bệnh sử, khám hoặc kết quả kiểm tra ban đầu cho thấy có yếu tố cần làm rõ trước phẫu thuật.
Ví dụ, người đang điều trị bệnh mạn tính, sử dụng thuốc ảnh hưởng đến đông máu, có tiền sử tim mạch – hô hấp, có bất thường về đường huyết, gan thận hoặc từng gặp vấn đề trong phẫu thuật/gây mê trước đây có thể cần thêm thông tin hoặc ý kiến chuyên khoa.
Phạm vi phẫu thuật lớn hơn hoặc việc kết hợp nhiều thủ thuật trong cùng một lần thực hiện cũng có thể ảnh hưởng đến kế hoạch đánh giá.
Cảm thấy khỏe có đồng nghĩa không cần xét nghiệm?
Không thể quyết định chỉ dựa vào cảm giác khỏe hay không khỏe.
Một người không có triệu chứng vẫn cần được đánh giá tiền phẫu; sau khi xem bệnh sử, khám và kế hoạch phẫu thuật, bác sĩ mới quyết định xét nghiệm nào có ý nghĩa.
Điều này cũng có nghĩa là không nên đi theo hướng ngược lại: tự làm thật nhiều xét nghiệm dù chưa được chỉ định rồi dùng kết quả đó để tự kết luận mình đủ điều kiện hút mỡ.
Nếu kết quả xét nghiệm có bất thường thì sao?
Một kết quả bất thường không tự động đồng nghĩa với việc không thể hút mỡ.
Bác sĩ cần xem xét mức độ bất thường, nguyên nhân có thể có và mức độ liên quan đến phẫu thuật. Tùy trường hợp, có thể cần kiểm tra lại, điều chỉnh thuốc hoặc điều trị, xin thêm đánh giá từ chuyên khoa khác, thay đổi kế hoạch phẫu thuật hoặc trì hoãn cho đến khi tình trạng được đánh giá phù hợp.
Quyết định dựa trên toàn bộ bối cảnh lâm sàng chứ không chỉ một con số trên phiếu xét nghiệm.
Trước buổi đánh giá, nên chuẩn bị những thông tin gì?
Nên mang theo hoặc chuẩn bị danh sách bệnh đang điều trị, thuốc kê đơn, thuốc không kê đơn, vitamin, thảo dược và thực phẩm bổ sung đang sử dụng. Nếu đã có kết quả xét nghiệm hoặc hồ sơ khám gần đây, có thể mang theo để bác sĩ xem xét liệu chúng còn phù hợp với tình trạng hiện tại hay cần kiểm tra thêm.
Đây chỉ là một phần của việc chuẩn bị trước khi hút mỡ bụng; người thực hiện còn cần tuân thủ hướng dẫn về thuốc, nicotine, ăn uống và những yêu cầu khác trước ngày phẫu thuật.
Có cần nhịn ăn trước khi xét nghiệm?
Không phải mọi xét nghiệm đều yêu cầu nhịn ăn. Chỉ nhịn ăn khi bác sĩ hoặc nơi lấy mẫu hướng dẫn cụ thể cho loại xét nghiệm được chỉ định.
Hướng dẫn nhịn ăn để lấy máu cũng không nên nhầm với hướng dẫn nhịn ăn trước gây mê hoặc an thần vào ngày phẫu thuật.
Bạn chưa rõ mình cần thực hiện những kiểm tra nào trước hút mỡ?
Việc đánh giá cần dựa trên sức khỏe, bệnh sử, thuốc đang sử dụng và kế hoạch phẫu thuật cụ thể thay vì áp dụng một bộ xét nghiệm giống nhau cho tất cả mọi người.
Xét nghiệm trước hút mỡ cần được chỉ định theo từng trường hợp
Hút mỡ bụng có thể cần xét nghiệm hoặc đánh giá y khoa trước phẫu thuật, nhưng không có một bộ kiểm tra bắt buộc giống nhau cho tất cả mọi người.
Bác sĩ cần dựa trên bệnh sử, khám lâm sàng, thuốc đang sử dụng, tình trạng sức khỏe, phạm vi phẫu thuật và kế hoạch vô cảm để quyết định những kiểm tra nào thực sự có ý nghĩa.
Vì vậy, không nên tự bỏ qua xét nghiệm khi đã được chỉ định, nhưng cũng không nên hiểu rằng làm càng nhiều xét nghiệm càng chứng minh mình đủ điều kiện hút mỡ.
